Hatszepsut  - królowa, która została faraonem

Hatszepsut - królowa, która została faraonem

Rzućcie okiem na powyższe zdjęcie. Przedstawia ono Hatszepsut, drugą kobietę faraona w historii Egiptu. Czy zauważyliście w niej coś wyjątkowego?

Może jej ciężki, olśniewający nemes (chusta uważana za jedną z koron królewskich)?

Jej skrupulatnie wysklepione brwi?

A może bujną brodę?

Zapewne większości z Was najdziwniejsza wydała się właśnie charakterystyczna długa broda, która była jednym ze znaków rozpoznawczych męskich faraonów. Dlaczego została ona ujęta również w wizerunku władczyni?

Chociaż z punktu widzenia prawa Hatszepsut mogła ubiegać się o tron i była zdecydowanie najzdolniejszym kandydatem w ówczesnym czasie przytomnie uznała, że w patriarchalnym starożytnym Egipcie większość mieszkańców nadal nie była gotowa, by z pełnym przekonaniem mówić: „jestem z nią”. Jak każdy sprawny polityk, Hatszepsut znała siłę oddziaływania skoncentrowanej kampanii medialnej na opinię publiczną. Jej mądrość nakazała jej przedstawianie swojej osoby jako męskiego faraona. Właśnie z tego powodu powstało wiele sfałszowanych obrazów i statuetek, które skutecznie wzmocniły jej status.

świątynia Deir el-Bahari

Hatszepsut bynajmniej nie posunęła się do takich działań, aby udowodnić swoją wartość. „Faraonowa” z całą pewnością nie miała problemów z niską samooceną. Silna kobieta była głównym budowniczym i odznaczała się talentem negocjatorskim. To również za jej sprawą Jezus mógł otrzymać mirrę w dniu swoich narodzin.

Pomimo że Hatszepsut podjęła próby ochrony swojego dziedzictwa, czyli tych wszystkich wspaniałości, które wyszły spod jej ręki, jej pasierb podjął próby całkowitego wymazania jej z historii Egiptu. Zrobił to zresztą dość skutecznie. Jeszcze 200 lat temu uczeni nie mieli pojęcia o tym, że Hatszepsut w ogóle istniała.

Życie pisze najlepszy scenariusz

Droga Hatszepsut do objęcia władzy była wypełniona licznymi zwrotami akcji i wymuszała zacieśnienie wielu relacji międzyludzkich. Zupełnie jak w dobrym serialu. Warto wiedzieć, że mieszkańcy starożytnego Egiptu dążyli do utrzymania czystych linii krwi. Dlatego też bardzo często dochodziło do tego, że siostra wychodziła za brata.

Hatszepsut była córką Totmesa I i jego głównej żony Ahmes. Nepotyzm nie był niczym nadzwyczajnym w czasach starożytnego Egiptu. Męscy faraonowie bardzo często mieli więcej niż jedną żonę, aby zwiększyć swoje szanse na doczekanie się męskiego potomka, który będzie kontynuował linię władzy. Totmes nie był żadnym wyjątkiem. Posiadał on wiele „drugorzędnych żon”, których głównym zadaniem było wydanie na świat syna.

Kilkorgu z tych żon się udało wypełnić swoją misję. Jedna z nich (Mutnefret) urodziła chłopca, którego potem nazwano Totmesem II. Jego imię w żadnej sposób nie ułatwiło mu jednak objęcia władzy. Droga na szczyt była skomplikowana z powodu tego, że Totmes II był synem „mniejszej żony”. Musiał on więc konkurować o tron z resztą swojego rodzeństwa.

świątynia Deir el-Bahari 2

Jaki był najlepszy sposób, żeby Totmes II zabezpieczył swoją sukcesję? Oczywiście ożenienie się z własną siostrą.

Totmes umarł, gdy Hatszepsut była jeszcze nastolatką. Dziewczyna stała się królową Egiptu w bardzo młodym wieku. Jej mąż i jednocześnie brat Totmes II był również bardzo młody i być może to było powodem tego, że rządził nieporadnie, ale na całe szczęście (dla niego) jego małżonka była znacznie zdolniejsza.

Docieramy do momentu, w którym ważną rolę zaczynają odgrywać skomplikowane prawa sukcesji. Totmes II opuścił świat w dość młodym wieku, pozostawiając po sobie małego syna o imieniu Totmes III, który stał się nowym faraonem. Chociaż nie był on dzieckiem Hatszepsut, ta przyjęła tytuł regenta, by pomóc mu w rządzeniu, ponieważ jej pasierb w dalszym ciągu uczył się czytać hieroglify.

Po kilku latach rządzenia zgodnie z obowiązującą tradycją Hatszepsut zdecydowała się na podjęcie drastycznego kroku. Kobieta miała dość pozostawania w cieniu swojego pasierba, która nadal był dzieckiem i sama ogłosiła się faraonem.

Jeden obraz jest wart więcej niż 1000 słów

Na Hatszepsut czekała cała masa nowych zadań. Jako władca musiała nie tylko zajmować się zarządzaniem królestwem starożytnego Egiptu, ale także przekonywaniem innych, że się w ogóle do tego nadaje. Machina propagandowa ruszyła więc na dobre. Wykorzystano m.in sztukę. Hatszepsut umacniała swoją rolę, przedstawiając się jako męski faraon z długą brodą. Znacznie rzadziej (ale jednak) była obrazowana w tradycyjnych strojach kobiecych.

świątynia Deir el-Bahari 3

Świątynia Hatszepsut zwana „Świątynią Milionów Lat”

Trzeba obiektywnie przyznać, że kobieta faraon rządziła Egiptem bardzo sprawnie. Czas jej panowania był wypełniony spokojem, dobrobytem i rozwojem. Wśród największych osiągnięć Hatszepsut należy wymienić przygotowanie wspaniałych projektów architektonicznych (świątynia w Deir el-Bahari - uważana za jeden z cudów starożytnego Egiptu), rozwój handlu (głównie kadzidłami, skórą lamparta i mirrą) oraz sukcesy dyplomacje (zapobiegnięcie rozpadowi Egiptu w krytycznym momencie).

Usunięta z historii

Hatszepsut zaczęła się przygotowywać do swojego pogrzebu jeszcze w czasach gdy była królową i żoną Totmesa II. Początkowo nakazała zbudować dość skromny grobowiec dla niej i jej małżonka. Po tym, jak została faraonem, postanowiła wykuć dla siebie miejsce w słynnej Dolinie Królów, tuż za świątynią w Deir el-Bahari. Zmarła władczyni pozostawiła po sobie Egipt w szczycie jego rozwoju z mnóstwem nowo utworzonych sojuszy oraz pasierbem, który szczerze jej nienawidził.

Być może było to spowodowane urażoną męską dumą. Zamiast wdzięczności za to, że jego ciotka odwaliła kawał dobrej roboty, Totmes II robił wszystko, aby na zawsze wymazać pamięć o Hatszepsut. Niszczył posągi przedstawiającą kobietę faraona i nakazał pozbyć się wszelkich obrazów przedstawiających władczynie ze świątyń i pomników, które powstały za jej sprawą.

Co było przyczyną wrogości Totmes III? Trudno tak naprawdę to stwierdzić. Może zły wpływ miało na niego przejęcie władzy przez Hatszepsut, a może chciał, aby część osiągnięć jego ciotki była przypisywana jemu. Najprostszym wytłumaczeniem jest jednak brak aprobaty dla idei, w której to kobieta rządzi wielkim Egiptem.

świątynia Deir el-Bahari 4

Bez względu na przyczyny, magiczna „gumka” Totmesa III nie zadziałała tak, jakby sobie tego życzył. Hatszepsut była na tyle płodną twórczynią, że nie sposób było zniszczyć wszystkich dowodów jej istnienia i sprawnych rządów. Uczeni odnaleźli wzmiankę o niej na jednej ze ścian Deir el-Bahari, a w późniejszym czasie archeologowie odkryli jej sarkofag.

fot. pixabay.com

Komentarze czytelników:

Brak komentarzy do artykułu - Twój może być pierwszy!

pomidor

* Wysyłając komentarz, potwierdzasz znajomość regulaminu portalu. Autor komentarza ponosi odpowiedzialność za jego treść, z kolei wydawca portalu zastrzega sobie możliwość moderacji treści i publikacji wyłącznie komentarzy najlepszych merytorycznie.

Kiedy odnaleziono pierwszy szkielet neandertalczyka? - fałszywy

Kiedy odnaleziono pierwszy szkielet neandertalczyka? - fałszywy obraz praczłowieka

Przełomowego odkrycia dokonano dopiero w 1856 roku. Wtedy to w niemieckiej miejscowości Neanderthalu odkopano niekompletny szkielet.

Starożytne rzymskie rękawice bokserskie odkryte na Wale Hadriana

Starożytne rzymskie rękawice bokserskie odkryte na Wale Hadriana

Rękawice odnalezione przez archeologów bardziej przypominają wyściełane ochraniacze na kostki niż współczesny sprzęt bokserski z pełnym pokryciem. Nie przeszkadza to jednak w tym, aby spełniały swoją podstawową funkcję.

Balonem na biegun północny – znaleźli się odważni (szaleni), któ

Balonem na biegun północny – znaleźli się odważni (szaleni), którzy spróbowali

Pierwszym śmiałkiem, który w koszu unoszonym za pomocą balonu na gorące powietrze zamierzał dotrzeć na biegun północny był Szwed Salomon Andree

Lady Godiva – poznajcie historię nagiej kobiety na białym koniu

Lady Godiva – poznajcie historię nagiej kobiety na białym koniu

Cała opowieść nie jest bynajmniej tą, która nadaje się do włożenia między bajki. Lady Godiva to bowiem postać historyczna, a Godiva to nic innego jak uwspółcześniona wersja imienia Godfigu, które było tym prawdziwym

Żelaznoręki Götz von Berlichingen – bohater czy łotr

Żelaznoręki Götz von Berlichingen – bohater czy łotr?

Götz von Berlichingen (1480-1562) był niemieckim rycerzem i wojownikiem do wynajęcia w pierwszej połowie XVI wieku. W 1504 w wieku 24 lat stracił on dolną część prawej ręki w wyniku ostrzału armaty podczas oblężenia Landshut.

Stanisław August Poniatowski był najgorszym królem Polski

Stanisław August Poniatowski był najgorszym królem Polski?

Za jego panowania nasz kraj zniknął z mapy Europy na 123 lata. Było to głównie wynikiem poddańczej polityki króla wobec Rosji, którą w tamtym czasie rządziła słynna Katarzyna II.

Sufrażystki, komunistki i feministki - historia Dnia Kobiet na ś

Sufrażystki, komunistki i feministki - historia Dnia Kobiet na świecie i w Polsce

Zanim będziemy obchodzić Dzień Kobiet warto być świadomym, dlaczego i kiedy je ustanowiono. Historia z tym związana jest niezwykle ciekawa, tak samo, jak sposób świętowania tego dnia w Polsce za czasów PRL-u.

Ludzie traktowani jak zwierzęta

Ludzie traktowani jak zwierzęta

Jeszcze nie tak dawno temu mieszkańcy Belgii, Francji i wielu innych krajów odwiedzali ludzi zamkniętych w klatkach, którzy zostali wystawieni przed dużą widownią i wrzuceni do zwierząt w lokalnym ogrodzie zoologicznym

Obalamy najsłynniejsze przepowiednie Nostradamusa

Obalamy najsłynniejsze przepowiednie Nostradamusa

Nostradamus ma zarówno swoich zwolenników, jak i osoby, które uważają, że wizje są niczym więcej niż bełkotem szaleńca. Okazuje się, że nawet dla osób, które nie wierzą w proroctwa Nostradamusa, jego księgi i ich interpretacja nadal są ciekawym tematem.

Papież Jan VIII była kobietą – historia, którą próbuje się zamie

Papież Jan VIII była kobietą – historia, którą próbuje się zamieść pod dywan

Wiele historycznych źródeł wskazuje, że w roku 855 roku na Tronie Piotrowym zasiadła kobieta. Dlaczego nie ma co do tego stuprocentowej pewności?

Wielkim tego świata też przydarzały się wpadki. Poznajcie 5 najw

Wielkim tego świata też przydarzały się wpadki. Poznajcie 5 największych porażek w historii

Nic tak nie poprawia nam humoru, jak wpadka innych? Trzeba przyznać, że coś w tym jest. Nie jest to bynajmniej cecha, którą pochwalamy.

Polub nas na Facebooku'u
W celu ułatwienia korzystania z serwisu, strona wykorzystuje pliki cookies (tzw. ciasteczka). Możesz zarządzać ustawieniami plików cookies, korzystając z opcji swojej przeglądarki internetowej. Kliknij zgadzam się, aby informacja ta nie pojawiała się ponownie.
Zgadzam się