Tofu było popularne w Chinach już w II wieku p.n.e.

Tofu bywa często nazywane „serem fasolowym”, „twarogiem sojowym” lub „serem sojowym”. Produkt zawiera niewielką ilość kalorii, stosunkowo dużą ilość żelaza i bardzo małą zawartość tłuszczu. Tofu występuje w dwóch głównych rodzajach: świeże (może być miękkie, jędrne lub suszone) i przetworzone. W drugim przypadku można liczyć na wydłużony okres zdatności do spożycia oraz na warianty poddane fermentacji lub marynowaniu.

Pochodzenie podstawowych produktów spożywczych takich jak ser, masło, czy właśnie tofu, jest zazwyczaj przedmiotem ożywionej dyskusji. Powszechnie uważa się, że tofu po raz pierwszy pojawiło się w Chinach. Chociaż starożytne odmiany nieco różniły się od współczesnych form, można uznać, że tofu jest powszechnie produkowane i spożywane w Chinach już od II wieku p.n.e. Oryginalna nazwa sera sojowego to w języku chińskim „dou fu” wymawiane jako „tou fu”. Pojawiła się ona w dokumencie autorstwa T’ao Ku z około 950 roku n.e. „Tofu” jest przekształceniem z języka japońskiego i zdobyło popularność na całym świecie.

Pomyłka sprawiła, że szpinak uznano za nieprawdopodobnie zdrowy

Oczywiście nie zamierzamy dyskutować z tym, że jest zdrowy. To fakt, lecz był czas, w którym miał jeszcze lepszą reputację, chociaż ciężko sobie to wyobrazić. Legenda o cudownym szpinaku narodziła się wskutek pomyłki.

W jaki sposób wynaleziono metodę produkcji tofu? Nikt nie wie tego na pewno. Istnieje jednak pewna legenda, w której może kryć się ziarno prawdy. Opowiada ona o północnochińskim kucharzu, który żył w czasach panowania dynastii Han. Miał on odkryć tofu przez przypadek, gdy eksperymentował z aromatyzowaniem zupy sojowej (w tym czasie bardzo popularnej w Chinach). Kucharz doprawił czystą zupę sojową gotowaną na wolnym ogniu nierafinowaną solą morską zawierającą naturalne lushui (wysuszona substancja pozostała po pozyskaniu soli z wody morskiej; jest to rafinowany koagulator zawierający chlorek magnezu z dodatkiem siarczanu magnezu). Następnie zauważył, że w wyniku jego eksperymentu w zupie powstał twaróg. Dlaczego do tego doszło? Sól morska, która zawiera sole wapnia i magnezu, spowodowała, że mieszanka sojowa zmieniła się w tofupodobny żel. Lushui jest do tej pory często stosowany w produkcji sera fasolowego, ponieważ sprawia, że produkt końcowy jest delikatniejszy niż ten wytworzony za pomocą nowoczesnych technik.

Tofu zdobyło popularność na Zachodzie dopiero w połowie XX wieku. W Azji Wschodniej i Azji Południowo-Wschodniej twaróg sojowy stał się znaczącym składnikiem azjatyckiej kuchni za sprawą rozpowszechnienia się buddyzmu. Soja jest bowiem ważnym źródłem białka w diecie wegetariańskiej.